เรื่องเล่าจากร่างกาย
เรื่องเล่าจากร่างกาย
เรื่องเล่าจากร่างกาย เรื่องเล่าที่จะพาทุกๆคนไปรู้จักกับวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับร่างกาย สุขภาพ เข้าใจร่างกาย พฤติกรรมและธรรมชาติ ผ่านกระบวนการวิวัฒนาการ โดย หมอเอ้ว นพ.ชัชพล เกียรติขจรธาดา
เรื่องเล่าจากร่างกาย เรื่องเล่าที่จะพาทุกๆคนไปรู้จักกับวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับร่างกาย สุขภาพ เข้าใจร่างกาย พฤติกรรมและธรรมชาติ ผ่านกระบวนการวิวัฒนาการ โดย หมอเอ้ว นพ.ชัชพล เกียรติขจรธาดา
[EP66] เมื่อพิษไม่ต้องอยู่ในยาพิษ แต่อยู่ใกล้ตัวกว่าที่คิด
ตอนต่างๆ
วันนี้หมอเอ้ว พาแขกรับเชิญพิเศษ เบส กิติศักดิ์ คงคา นักเขียนนวนิยายสืบสวนชื่อดัง เจ้าของผลงานหนังสือ กาสักอังก์ฆาต มาร่วมพูดคุยใน episode พิเศษนี้ เราจะมาถอดรหัส "พิษ" ที่ซ่อนอยู่รอบตัวเรา ไม่ใช่แค่ในอาชญากรรม แต่ยังรวมถึงในชีวิตประจำวัน - ทุกสิ่งคือพิษ ขึ้นอยู่กับขนาด - ยาพิษกับการสืบสวน ทำไมมันถูกใช้ในนิยาย แต่ไม่ค่อยถูกใช้จริง - เคสจริง ยาพิษที่ใช้ในอาชญากรรมและข้อเท็จจริงทางนิติวิทยาศาสตร์ ใครที่ชอบเรื่องราวเกี่ยวกับพิษ นิติวิทยาศาสตร์ และนิยายสืบสวน ห้ามพลาด! 📖ติดตามผลงานของ เบส กิติศักดิ์ คงคา - กาสักอังก์ฆาต หนังสือนิยายสืบสวนสอบสวน https://bit.ly/4jKqrXJ - YouTube : ช่อง Detective Overdose https://www.youtube.com/@DETECTIVEOVERDOSE 📚 ติดตามผลงานของ หมอเอ้ว ชัชพล หนังสือเล่มใหม่ล่าสุด พันธุกรรมข้ามกาลเวลา สั่งซื้อออนไลน์ได้แล้ววันนี้ Shopee https://bit.ly/3WvecV1 Lazada https://bit.ly/3BLwQAR
วันนี้เป็น Ep. ที่มาจากคำถามบน Tiktok ที่มีคนถามเกี่ยวกับการทำงานของตับ เราสามารถรู้ได้หรือไม่ว่า ตับของเราเริ่มเสื่อม หรือทำงานได้น้อยลง ? มีสัญญาณหรืออาการเริ่มต้นอะไรบ้างไหมที่ให้เรารู้ตัวก่อน ? มาฟังคำตอบจากพี่หมอเอ้ว ใน 6 Minute Health Talk EP.14 กันค่ะ
วันนี้เราจะพูดคุยถึงเรื่องของ "ความเครียด" ปกติเราจะคุ้นเคยกันดีว่าความเครียดส่งผลเสียต่อสุขภาพมากมาย แต่จริงๆ แล้วกลไกความเครียดมันมีหน้าที่ที่จำเป็นต่อร่างกายของเราอยู่ มาดูกันค่ะว่าคำอธิบายคืออะไร เมื่อเรามีความเครียดเกิดขึ้น ร่างกายจะทำงานยังไง ?
วันนี้เป็นอีกหนึ่งหัวข้อที่น่าสนใจจากทางสมาคมโรตไตแห่งประเทศไทย โรคไตระยุสุดท้ายเป็นอย่างไร อาการมากแค่ไหนถึงบอกได้ว่าเป็นระยะสุดท้ายแล้ว ? ใน Ep. นี้ ศ.นพ. เกื้อเกียรติ ประดิษฐ์พรศิลป์ อายุรแพทย์โรคไต จากโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย แพทย์ผู้เชี่ยวชาญจะมาให้ความรู้และข้อมูลที่เป็นประโยชน์ต่อการวางแผนการรักษาในอนาคต ติดตามรับฟังกันค่ะ
การดูแลตัวเองในช่วงที่ฝุ่น PM 2.5 สูง นอกเหนือจากการดูแลตัวเองทั่วๆ ไป อย่างการใส่ Mask และพยายามอยู่ภายในตัวอาคารแล้ว ในทางทฤษฎีพบว่าอาหารอาจเป็นตัวช่วยป้องกันผลกระทบของ PM 2.5 ได้ วันนี้เราเลยจะมาโฟกัสเรื่องของอาหารการกินของเรากันค่ะว่า ในช่วงที่ฝุ่น PM 2.5 เพิ่มสูงขึ้น เราควรกินอาหารประเภทไหนบ้างเพื่อดูแลตัวเอง ?
ปกติแล้วไขมันจะแทรกอยู่ในตับของเราอยู่แล้ว แต่ถ้าเกิดไขมันสะสมเยอะเกินไปก็อาจส่งผลเสียต่อสุขภาพของเราได้ วันนี้เราจะมาทำความรู้จักกับภาวะที่เรียกว่าไขมันพอกตับ มันคืออะไร ? มีสาเหตุจากอะไรบ้าง ? จะรู้ได้ยังไงว่าเรามีภาวะไขมันพอกตับ ? แล้วเราจะแก้ไขภาวะนี้ได้ไหม ?
จาก Ep. ที่แล้ว เราพูดถึงประโยชน์ของจุลินทรีย์ในลำไส้กันไปแล้ว วันนี้เราจะมาดูกันต่อว่า อาหารอะไรบ้างที่ดีและมีประโยชน์ต่อจุลินทรีย์ในลำไส้ของเรา และมาทำความรู้จักกับ 4 คำนี้ Prebiotics Probiotics Postbiotics Synbiotics ว่ามันคืออะไร ติดตามใน 6 Minute Health Talk Ep. นี้กันค่ะ
เราเคยคุยเรื่องจุลินทรีย์ หรือ Microbiome กันไปแล้วหลาย Ep. แต่วันนี้เราจะมาคุยสรุป 5 เหตุผลสั้นๆ ว่าจุลินทรีย์ในลำไส้มันเกี่ยวกับสุขภาพของเราได้ยังไง ? จุลินทรีย์ในลำไส้มีผลต่อสมองและจิตใจของเราจริงไหม ? เกี่ยวข้องกับภูมิคุ้มกันในร่างกาย และความอ้วนความผอมของเรายังไง ?
หัวข้อในวันนี้เกี่ยวข้องกับไต เราจะมาคุยกันว่ากินยังไงจึงจะไม่เป็นโรคไต ? เวลาที่เราซื้ออาหาร มีเคล็ดลับในการเลือกซื้ออาหารยังไงบ้างที่จะป้องกันไม่ให้เกิดโรคไต ? วันนี้เราจะมาฟังคำตอบจาก รศ.พญ. ประพิมพ์พร ฉัตรานุกูลชัย ใน Ep. นี้กันค่ะ
วันนี้เราจะมาคุยเรื่องของ Caffeine cache เป็นภาวะนึงของการดื่มกาแฟที่อาจมีอันตรายได้ ภาวะนี้คืออะไร ? ทำไมถึงอันตรายต่อชีวิตเราได้ ? แล้วการทำงานของคาเฟอีน มันทำให้เราหายง่วงได้ยังไง ? ติดตามคำตอบได้ใน 6 Minute Health Talk Ep. นี้กันค่ะ
เครื่องดื่ม zero calorie ชื่อก็บอกอยู่แล้วว่าไม่มีพลังงาน แล้วจะทำให้เราอ้วนขึ้นได้ยังไง ? แต่การทดลองต่างๆ ก็มีข้อมูลมากพอที่จะสรุปว่า คนที่ดื่มเครื่องดื่ม zero calorie เป็นประจำมีแนวโน้มที่จะอ้วนขึ้นได้มากกว่าคนที่ไม่ดื่ม อะไรคือคำอธิบายของเรื่องนี้ มาฟังพี่หมอเอ้วใน Ep. กันค่ะ
"ถึงแม้ว่าความล้มเหลวจะทำลายจิตใจของคนในทีมไปมาก เพียงแต่ความล้มเหลวแต่ละครั้งมันทำให้ได้เรียนรู้สิ่งใหม่ๆ ทีละเล็ก ทีละน้อย และสิ่งเหล่านี้มันจะนำไปสู่การช่วยชีวิตผู้ป่วยได้" ความตอนหนึ่งจากหนังสือของหมอ Murray อันเป็นแรงบันดาลใจให้กับคนรุ่นหลัง เรื่องราวยังคงอยู่กับหมอ Murray จาก Ep. ที่แล้ว ความก้าวหน้าของการปลูกถ่ายไตยังดำเนินต่อไปเรื่อยๆ วิธีการรักษาใหม่ๆ ถูกมาทดลองใช้ และหนึ่งในการรักษาใหม่นั้นเป็นไอเดียที่เกิดขึ้นมาจากสงครามโลกครั้งที่ 2 การรักษาใหม่นั้นแม้ว่าจะเพิ่มโอกาสให้ไต "ติด" มากขึ้น แต่ก็เพิ่มโอกาสตายมากขึ้นด้วยเช่นกัน ใน Ep. เราจะมาดูกันว่า การรักษาใหม่นั้นคืออะไร ? และทำไมจึงเพิ่มโอกาสตายมากขึ้น ? หาคำตอบได้ใน Ep. สุดท้ายของซีรีส์นี้ไปด้วยกันครับ
สงสัยกันไหมคะว่าเราต้องดื่มน้ำวันละ 6-8 แก้วจริงหรือเปล่า ? แล้วเราจะรู้ได้ยังไงว่าดื่มน้ำแค่ไหนถึงเพียงพอต่อตัวเอง ? ดื่มน้ำเยอะไปอันตรายไหม ? มาฟังคำตอบจากพี่หมอเอ้วกันค่ะ
Ep. นี้ ว่าด้วยเรื่องราวของหมอเมอร์รีย์ ที่เข้ามาพลิกวงการปลูกถ่ายไต หลังจากล้มเหลวมานับครั้งไม่ถ้วน หมอหลายคนจึงเชื่อว่าการปลูกถ่ายไตเป็นสาขาที่ไม่มีอนาคตและอาจจะเป็นไปไม่ได้ จนหมอ โจเซฟ เอดเวิร์ด เมอร์รีย์ เข้ามาและทำให้ความฝันในการปลูกถ่ายไตเป็นจริงได้ในที่สุด จุดเริ่มต้นของเรื่องราวใน Ep. นี้เกิดขึ้นจากนักบินที่ถูกไฟคลอกทั่วร่างกายจากเหตุเครื่องบินตก ส่วนเรื่องราวจะเป็นอย่างไร ผู้ป่วยถูกไฟคลอกจะเกี่ยวกับการปลูกถ่ายไตยังไง เกิดอะไรขึ้นกับการปลูกถ่ายไตที่สำเร็จครั้งแรก ? มาฟังหมอเอ้วเล่าใน Ep. นี้กันครับ
podcast วันนี้เป็น Ep. พิเศษ เพราะเรามีแขกรับเชิญมาร่วมพูดคุยด้วย หมอแม้ว พญ. ศกุนี นิรันดร์วิชย ซึ่งนอกจากจะเป็นหมอเชี่ยวชาญด้านผิวหนังแล้ว ยังเป็น Innovation Team Lead ของบริษัท Digital Health Venture และเป็นอดีต Co-founder ของ healthtech startup ด้าน telemedicine วันนี้หมอเอ้วชวนหมอแม้วมาคุยเรื่อง ChatGPT กับวงการแพทย์ ในช่วงหลายเดือนที่ผ่านมา คนพูดถึง ChatGPT กันมากว่าจะเปลี่ยนแปลงโลกไปยังไงบ้าง แต่วันนี้เราจะมาโฟกัสกันเฉพาะเรื่องที่เกี่ยวกับการแพทย์ ทั้งในแง่ของคนที่เป็นหมอ ในแง่ของการเรียนการสอน และผลกระทบที่จะมีต่อคนทั่วไปในฐานะที่เป็นคนไข้ และไม่ใช่แค่ข้อดี แต่ข้อเสียที่อาจจะเกิดขึ้นได้ด้วย ไปฟังหมอเอ้วคุยกับหมอแม้วกันค่ะ
หลายครั้งคนมักถามบ่อยๆ ว่า เราควรจะ detox แบบไหน ? ต้อง detox ทุกๆ กี่เดือน ? แต่จริงๆ แล้วคำถามสำหรับเรื่องนี้มันคือว่า "การ detox มันจำเป็นสำหรับร่างกายเราหรือเปล่า ?" วันนี้มาฟังคำตอบจากพี่หมอเอ้วกันค่ะ
หลังจากเรื่องราวการปลูกถ่ายไตใน EP. แรกผ่านมา 5 ปี ก็มีทีมหมอที่สนใจเรื่องการปลูกถ่ายไตเพิ่มมากขึ้น แต่เกือบทั้งหมดเป็นการนำไตจากผู้ที่เสียชีวิตไปแล้วมาใช้ ใน EP. นี้ จะเป็นเรื่องราวของการปลูกถ่ายไตจากผู้บริจาคที่ยังมีชีวิต เดือนธันวาคม ปี 1972 ช่างไม้หนุ่มผู้หนึ่งตกลงมาจากที่สูงขณะที่กำลังปีนขึ้นไปซ่อมหลังคาบ้าน สีข้างเขากระแทกพื้นอย่างแรง ถึงขั้นทำให้ไตข้างนั้นของเขาเสียหายและต้องตัดไตข้างนั้นทิ้ง ซึ่งก็ไม่น่าจะมีปัญหาเพราะคนเราสามารถมีไตข้างเดียวได้ แต่แล้วก็มีเหตุการณ์ที่ไม่มีใครคาดคิดเกิดขึ้น จนนำไปสู่ความพยายามที่จะนำไตจากผู้บริจาคที่ยังไม่เสียชีวิตมาปลูกถ่าย ส่วนเรื่องราวจะเป็นอย่างไร ทำไมผู้ป่วยต้องได้รับการปลูกถ่ายไต ? หมอนำไตมาจากใคร ? และการผ่าตัดจะผ่าตัดหรือล้มเหลว ? ไปฟังหมอเอ้วเล่าให้ฟังกันได้ใน EP. นี้เลยครับ
วันนี้พี่หมอเอ้วจะมาชวนคุยเรื่องการงีบว่าส่งผลดีกับสุขภาพของเราจริงๆ หรือเปล่า ? ข้อดีและข้อเสียของการงีบคืออะไรบ้าง ? ใครบ้างที่ควรงีบ ?
เวลาพูดถึงการนอน หลายคนอาจจะนึกถึงเฉพาะสิ่งแวดล้อมภายในห้องนอน แต่จริงๆ แล้วการนอนมันยังขึ้นอยู่กับสิ่งที่เกิดขึ้นระหว่างวันด้วย ว่าเราทำอะไรและกินอะไรเข้าไปบ้างโดยเฉพาะในมื้อเย็น วันนี้เราจะมาคุยกันว่าสิ่งที่เรากินเข้าไปเกี่ยวข้องกับการนอนได้ยังไง ?
ไข่ เป็นอาหารที่มีคุณค่าทางอาหารสูง ราคาถูก กินง่าย ทำได้หลายเมนู แต่ก็มีข้อเสียอยู่ด้วยเหมือนกัน คำถามคือ เรากินไข่ทุกวันเลยได้ไหม ? เป็นอันตรายหรือเปล่า ? ต้องกินกี่ฟองถึงเรียกว่าพอดี ?
วันนี้เป็นเอพิโสดแรกของรายการใหม่ในช่องเรื่องเล่าจากร่างกาย เราจะมาโฟกัสในเรื่องของการดูแลสุขภาพ แบบเน้นนำไปใช้จริงได้เลย จะเป็นตอนสั้นๆ ประมาณ 5-6 นาที ตั้งใจว่าจะให้เป็นเหมือนเครื่องมือช่วยที่ไม่เสียเวลาฟังมาก และเป็นเครื่องกระตุ้นเตือนคนทั่วๆ ไป ที่ยุ่งๆ กับเรื่องต่างๆ ในชีวิต ไม่ให้ลืมการดูแลสุขภาพ สำหรับตอนแรกนี้ เราจะมาคุยถึง 11 วิธีแก้ปัญหาสำหรับคนที่นอนหลับยากกันค่ะ
เชื่อว่าหลายคนที่ป่วยแล้วต้องกินยาประจำตัวมาเป็นเวลานานอาจมีคำถามที่สงสัยในใจว่ามันจะทำให้ไตของเราเสื่อมหรือเปล่า ? โดยวันนี้แพทย์ผู้เชี่ยวชาญจากสมาคมโรตไตแห่งประเทศไทย จะมาให้คำตอบว่าถ้าเรากินยานานๆ ไตจะเสื่อมไหม ? แพทย์จะรู้ได้อย่างไรว่าไตกำลังจะเริ่มเสื่อมแล้ว ? และแนวทางในการใช้ยาสำหรับคนไข้ไตเสื่อมเรื้อรัง ติดตามได้ในเรื่องเล่าจากร่างกายเอพิโสดนี้ค่ะ ……………………………………………………………….. “คุยเรื่องไต ไขความจริง” สาระความรู้เกี่ยวกับโรคไตที่ถูกรวบรวมไว้จากเหล่าอายุรแพทย์โรคไต และเภสัชกรที่เชี่ยวชาญ 👉https://bit.ly/3XFuqbY สำหรับใครที่สนใจสามารถติดตามกันต่อได้ที่ Facebook สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย 👉 https://www.facebook.com/kidneythai/
เมื่อปี ค.ศ. 1947 ในประเทศอเมริกา… มีหญิงสาวคนหนึ่งเดินเข้ามาที่โรงพยาบาล พร้อมกับอาการติดเชื้อในกระแสเลือด จากการที่เธอได้ไปทำแท้งมาก่อนหน้านี้ ซึ่งสิ่งที่ตามมาหลังจากนั้นคือ “ภาวะไตวาย” สำหรับการรักษาภาวะไตวาย ถ้าเกิดขึ้นในยุคปัจจุบัน หญิงสาวคนนี้คงไม่ต้องกังวลอะไรมากมาย เพียงนำไตเทียมมาต่อเข้าในร่างกาย ก็มีโอกาสพ่นขีดอันตรายได้ไม่ยากนัก แต่เมื่อ 75 ปีที่แล้วนั้น ยังไม่มีองค์ความรู้ ไม่มีวิธีรักษาภาวะไตวายเหมือนกับในปัจจุบันนี้ ทำได้เพียงภาวนาให้หายจากอาการนี้อย่างปลอดภัยเท่านั้น ทั้งนี้ เป็นเรื่องโชคดี (หรือโชคร้ายกันแน่) เมื่อมีหมอนายหนึ่ง ที่ไม่ยอมแพ้ต่อโชคชะตาได้คิดค้นวิธีรักษา และได้นำไอเดียการเปลี่ยนไตของสัตว์สี่ขาสุดน่ารักอย่างสุนัข มาใช้รักษาหญิงสาวผู้นี้ !!! ชะตากรรมของหญิงสาวจะเป็นอย่างไร มาหาคำตอบได้ใน EP นี้กันครับ และนี้ก็เป็นจุดเริ่มต้นของ ประวัติศาสตร์การปลูกถ่ายไต ที่เราจะได้เรียนรู้กันต่อไปครับ
เดินทางมาถึงตอนสุดท้ายของซีรีส์ผิวหนัง วันนี้เราจะมาพูดถึงโรคผิวหนังที่พบบ่อยที่สุด ซึ่งก็คือเรื่องของ "สิว" มีคำถามที่น่าสนใจเกี่ยวกับสิว คือ รู้ไหมว่าสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมอื่นๆ ไม่เป็นสิว แล้วทำไมสิวถึงเกิดขึ้นเฉพาะในมนุษย์ ? ทำไมคนที่ยังใช้ชีวิตแบบใกล้ชิดธรรมชาติจะไม่ค่อยเป็นสิว ? สิ่งแวดล้อมในปัจจุบันเพิ่มความเสี่ยงและโอกาสที่จะเป็นโรคสิวได้ยังไง ? ติดตามคำตอบในเอพิโสดนี้กันค่ะ ……………………………………………………………….. ขอบคุณผู้สนับสนุนของเรา Tarel Line official: @tarel IG: @tarelofficial Shopee: tarelofficial link: https://shope.ee/Aqo0UpiMr #ผิวหนัง #tarel เจลแต้มสิวที่พัฒนามาจากงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์ โดยภาควิชาเคมี จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
วันนี้เราจะคุยกันในเรื่องของ Skin Microbiome หรือจุลินทรีย์ที่อาศัยอยู่บนผิวหนังของเรา แม้ว่าผิวหนังอาจดูเป็นที่ที่ยากต่อการอาศัยของจุลินทรีย์ เพราะสิ่งแวดล้อมของผิวหนังเราเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา ต้องสัมผัสกับโลกภายนอก ไม่ว่าจะเป็นความชื้น รังสี UV อุณหภูมิ และความมันบนผิวหนัง แต่ผิวหนังก็เป็นส่วนที่มีจุลินทรีย์อาศัยอยู่มากมาย วันนี้เราจมาดูว่าจุลินทรีย์ที่อยู่บนผิวหนังมันดีต่อเรายังไง ? และมีอะไรบ้างที่ทำให้จุลินทรีย์บนผิวหนังเสียสมดุลไป ? ……………………………………………………………….. ขอบคุณผู้สนับสนุนของเรา Tarel Line official: @tarel IG: @tarelofficial Shopee: tarelofficial link: https://shope.ee/Aqo0UpiMr #ผิวหนัง #tarel เจลแต้มสิวที่พัฒนามาจากงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์ โดยภาควิชาเคมี จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
วันนี้เป็นตอนพิเศษจากหมอเอ้วและหมอขวัญปีใหม่ จะมาพูดคุยถึงกรณีที่เกิดขึ้นที่อิแทวอน และแชร์วิธีการเอาตัวรอดจากเหตุการณ์ Crowd crush (ฝูงชนเบียดกัน) และอีกเหตุการณ์ที่เราอาจเจอได้บ่อย อย่างเวลาไปดูงานคอนเสิร์ตต่างๆ ที่เรียกว่า Stampede หรือวิ่งเหยียบกันตาย เพื่อใช้รับมือและลดความเสี่ยงเมื่อเราบังเอิญไปอยู่ในเหตุการณ์เหล่านั้น
เรื่องเล่าจากร่างกายวันนี้ขอนำเสนอซีรีส์ใหม่ในเรื่องของผิวหนัง หลายคนอาจจะยังไม่รู้ว่าผิวหนังทำหน้าที่หลายอย่างด้วยกัน ผิวหนังทำหน้าที่ห่อหุ้มร่างกายที่เป็นเหมือนกำแพงป้องกันร่างกายภายในกับโลกภายนอก แต่นั่นก็เพียงหนึ่งในหน้าที่ของผิวหนังเท่านั้น วันนี้เราจะมาดูกันว่าผิวหนังทำหน้าที่อะไรอีกบ้าง และมีความสำคัญต่อร่างกายของเรายังไง ติดตามกันได้ในซีรีส์ผิวหนังของเราทำหน้าที่อะไรบ้าง ? ……………………………………………………………….. ขอบคุณผู้สนับสนุนของเรา Tarel Line official: @tarel IG: @tarelofficial Shopee: tarelofficial link: https://shope.ee/Aqo0UpiMr #ผิวหนัง #tarel เจลแต้มสิวที่พัฒนามาจากงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์ โดยภาควิชาเคมี จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
หัวข้อที่เราจะคุยกันวันนี้เป็นเรื่องของเมตาบอลิซึม เชื่อว่าใครหลายคนน่าจะเคยได้ยินและคุ้นเคยกับคำนี้กันมาบ้างว่าเมตาบอลิซึมคือระบบเผาพลาญของร่างกาย แต่มันอาจจะยังไม่ครอบคลุมทั้งหมด มันยังมีคำถามที่น่าสนใจอีกหลายคำถามเกี่ยวกับระบบนี้ เช่น เมตาบอลิซึมของร่างกายมันเปลี่ยนแปลงได้ไหม? มันสามารถเพิ่มหรือลดได้ไหม? มีปัจจัยอะไรที่ทำให้เมตาบอลิซึมของร่างกายเราเปลี่ยนแปลงไปได้บ้าง?
หัวข้อวันนี้ยังอยู่ในซีรีส์ระบบทางเดินอาหารของคุณทำงานยังไง ตอนที่ 2 เราจะมาทำความรู้จักสิ่งที่เรียกว่าไขมัน เราจะมาดูว่าเมื่อเราทานไขมันเข้าไปแล้ว มันผ่านระบบทางเดินอาหารยังไง ? ไขมันที่กินเข้าไปกลายเป็นไขมันในเลือดได้ยังไง ? ทำไมปัจจุบันถึงแยกเป็นไขมันดีและไม่ดี กระเพาะเราจะย่อยและดูดซึมสารเหล่านี้แล้วส่งผลต่อร่างกายของเรายังไงบ้าง ?
เรื่องเล่าจากร่างกายวันนี้ เริ่มต้นซีรีส์ใหม่ด้วยเรื่องของทางเดินอาหาร เราจะมาดูภาพรวมการทำงานของระบบทางเดินอาหารว่ามันทำงานยังไง ตั้งแต่เวลาที่เรากินอาหารเข้าไป แล้วผ่านกระบวนการย่อยและดูดซึมอาหารต่างๆ จนถึงการขับถ่ายออกมา และพูดคุยถึงโรคที่เกี่ยวข้องกับทางเดินอาหารอย่างกรดไหลย้อนคืออะไร ? ใครบ้างเสี่ยงเป็นโรคนี้ ?
เชื่อว่าหลายๆ คนอาจจะเคยได้ยินเรื่องการนำเอาอุจจาระมารักษาโรคอยู่บ้าง เพราะด้วยความแปลกของมันเลยทำให้เรื่องนี้ถูกพูดถึงกันเยอะ แต่สำหรับใครที่ไม่เคยได้ยินและคงจะสงสัยกันอยู่ว่าอุจจาระนั้นนำมาใช้รักษาโรคได้อย่างไร และเหตุผลที่อยู่เบื้องหลังเหล่านั้นคืออะไร? วันนี้เราจะมาตอบคำถามเหล่านั้นกันครับ
เราจะมาคุยเรื่องของโรคทางสมองกันอีก 2 โรค นั่นก็คือ โรคอัลไซเมอร์ โรคพาร์กินสัน ซึ่งถือว่าเป็นโรคที่พบได้บ่อย แต่เชื่อว่าหลายๆ คนอาจคุ้นเคยกับชื่อของโรคเหล่านี้ดี เพียงแต่อาจจะยังไม่คุ้นเคยว่ามันมีอาการยังไง สาเหตุเกิดจากอะไร และที่สำคัญเชื่อว่าหลายคนยังไม่รู้ว่าโรคทางสมองเหล่านี้เกี่ยวกับจุลินทรีน์ในลำไส้ของเราด้วยเหมือนกัน และการปรับสมดุลของจุลินทรีย์ในลำไส้ อาจช่วยป้องกัน หรือลดความเสี่ยงของโรคเหล่านี้ได้ เรื่องราวจะเป็นมาอย่างไรนั้น ตามมาหาคำตอบไปพร้อมกันครับ
หัวข้อของเราในวันนี้น่าสนใจมาก คือเราจะมาพูดคุยถึงเรื่องโรคออติซึม (Autism) หรือ ที่เราเรียกติดปากกันว่า โรคออทิสติก โรคของสมองที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในช่วงหลายปีที่ผ่านมา และความน่าสนใจไปมากกว่านั้นของเรื่องที่จะเล่าให้ฟังในวันนี้ คนที่จุดประกายให้เกิดการค้นพบว่าจุลินทรีย์ในลำไส้มันเกี่ยวข้องกับโรคออทิสติกด้วยนั้นเป็นบุคคลที่อยู่นอกวงการแพทย์
เคยรู้หรือไม่ครับว่าจุลินทรีย์ในลำไส้ของเรา มันสามารถมีผลต่ออารมณ์ สมอง และนิสัยใจคอของเราได้ด้วย? ถึงขนาดว่ามีคำนิยามว่า "ลำไส้ของเราเปรียบได้เหมือนสมองส่วนที่สองของร่างกาย" การค้นพบประสบการณ์ที่น่าสนใจนี้ถือว่าเป็นเรื่องที่แปลกมาก และในตอนนี้เราจะมาคุยกันถึงเรื่องนี้ ทำไมลำไส้เป็นสมองที่สองของร่างกาย ? หรือที่เรียกกันในอีกชื่อว่า Gut-brain axis กันครับ
ในซีรี่ส์ Microbiome ของเราในวันนี้ ผมจะพาทุกท่านเดินทางไปในช่วงปลายเดือนเมษายน ค.ศ. 2000 ช่วงที่เกิดโรคระบาดครั้งหนึ่ง ในเมืองเล็กๆ เมืองหนึ่งที่ชื่อว่า Walkerton ประเทศแคนาดา เราจะพาไปรู้จักกับโรคลำไส้แปรปรวน หรือ Irritable bowel syndrome (IBS) ว่าโรคนี้นั้นมีอาการอย่างไร และเกี่ยวข้องกับสมดุลของจุลินทรีย์ในลำไส้ของเรายังไง?
รู้หรือไม่ครับว่าจุลินทรีย์ที่ไม่สมดุลอาจเป็นสาเหตุหนึ่งในที่นำไปสู่โรคต่างๆ อย่างโรค Autoimmune diseases หรือภูมิคุ้มกันทำร้ายตัวเอง หรือที่รู้จักกันในชื่อว่าโรคพุ่มพวง โรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง ไทรอยด์ เหล่านี้ได้อย่างไร? Lifestyle และพฤติกรรมการกินของคุณ กำลังเสี่ยงทำให้ต่อโรคเหล่านี้อยู่หรือเปล่า? เพื่อให้เข้าใจว่าทำไมการดูแลความสัมพันธ์ของจุลินทรีย์ในลำไส้กับเซลล์ในระบบภูมิคุ้มกันจึงสำคัญมาก และ ภูมิคุ้มกันทำร้ายตัวเองเกี่ยวกับแบคทีเรียในลำไส้ยังไง ? ครั้งนี้เราจะมาเริ่มต้นเรื่องราวทั้งหมดกันด้วยการพาย้อนอดีตไปพบกับ คดีฆาตกรรมคดีหนึ่ง ในปีค.ศ. 1859 ครับ
ทุกวันนี้เวลาเราพูดถึงโรคภูมิแพ้หรือโรคหอบหืด เชื่อว่าใครๆ ก็คงรู้ดีนะครับว่าเป็นโรคที่พบได้บ่อยมาก แต่ถ้าย้อนเวลากลับไป 150 ถึง 200 ปีที่แล้ว โรคภูมิแพ้แทบจะเป็นโรคที่ไม่มีคนรู้จักกันเลย เพราะว่าแต่เดิมโรคนี้เป็นโรคที่พบได้น้อยมาก แต่รู้ไหมครับว่านับจากวันนี้ ในอีก 30 ปีข้างหน้า เกือบครึ่งหนึ่งของประชากรโลกจะป่วยด้วยโรคภูมิแพ้ มันก็เลยชวนให้สงสัยว่าทำไมช่วงเวลาสั้นๆ แค่ประมาณ 200 ปี มนุษย์ถึงได้ป่วยเป็นโรคภูมิแพ้เพิ่มมากขึ้นขนาดนี้ ? สำหรับเราตอนนี้ ผมอยากจะชวนย้อนเวลาไปสู่จุดเริ่มต้นกลับไปดูเพื่อไปดูประวัติศาสตร์ของโรคภูมิแพ้กัน และความคิดที่เชื่อว่าสาเหตุของโรคนี้เกี่ยวข้องกับจุลินทรีย์ในที่อาศัยอยู่ในลำไส้ของเรามีขึ้นมาได้อย่างไร
ในซีรีส์ Microbiome นี้เราก็ได้คุยกันถึงโรคต่างๆ ที่พบมากขึ้นเรื่อยๆ ในยุคปัจจุบัน และเป็นโรคที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมและจุลินทรีย์ในร่างกายของมนุษย์ สำหรับในวันนี้โรคที่เราจะคุยกันคือ “โรคเบาหวาน” ในปัจจุบันมีผู้ป่วยเป็นเบาหวานถึง 10% ของประชากรโลกและมีแนวโน้มจะเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ โดยมีข้อมูลว่าโรคเบาหวานที่เพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ ในปัจจุบันส่วนหนึ่งก็เกี่ยวข้องกับแบคทีเรียและจุลินทรีย์ในลำไส้ในร่างกายของเราด้วย เราจะมาดูกันว่าจุลินทรีย์ที่อยู่ในร่างกายของเรามันสัมพันธ์กับโรคเบาหวานได้ยังไง
เคยสงสัยไหมครับ ว่าทำไมคนสองคนที่กินอะไรคล้ายๆ กัน มีกิจวัตรประจำวันคล้ายๆ กัน ออกกำลังกายเท่าๆ กัน แต่มีรูปร่างอ้วนผอมต่างกัน ? คำอธิบายในเรื่องนี้อาจจะเกี่ยวข้องกับจุลินทรีย์ในร่างกายของเราก็ได้ เรื่องราวเป็นมาอย่างไร ? และเขาค้นพบว่าจุลินทรีย์ในลำไส้เกี่ยวกับความอ้วนได้ยังไง ? ตามมาหาคำตอบไปพร้อมๆ กันครับ
หลังจากที่เราได้เห็นกันไปแล้วว่าจุลินทรีย์ในร่างกายมันสำคัญยังไง วันนี้ผมจะมาเล่าให้ฟังว่าจุลินทรีย์ที่อยู่ในร่างกายของเราแต่ละคนมันมีที่มาจากไหน ? ทำไมแต่ละคนถึงมีจุลินทรีย์ในร่างกายที่ต่างกัน ? แล้วทำไมบางคนถึงเสียสมดุลของจุลินทรีย์ไป ? เรามาหาคำตอบกันต่อใน episode นี้กันครับ
จากตอนที่แล้วที่เราคุยกันเรื่องที่ว่า Microbiome คืออะไร ทำไมถึงเป็นเรื่องสุดฮอตในวงการแพทย์ในช่วงหลายปีให้หลังนี้เป็นอย่างมาก วันนี้เราจะมาคุยกันต่อในเรื่องของการเปลี่ยนแปลงของ Microbiome ที่ทำให้โรคต่างๆ นั้นเพิ่มขึ้นมันคืออะไร และที่บอกว่ามันเปลี่ยนแปลงนั้นมันเปลี่ยนแปลงยังไง?
เคยสงสัยไหมครับว่าในปัจจุบัน ทำไมคนเราถึงป่วยเป็นโรคไม่ติดต่อมากขึ้นเรื่อยๆ ? อย่างโรคอ้วน เบาหวาน ความดัน โรคลำไส้แปรปรวน กรดไหลย้อน โรคหัวใจ ภูมิแพ้ สำหรับซีรีส์ใหม่ที่เราจะคุยกันนี้ ผมจะชวนไปหาคำตอบของคำถามข้างต้นที่ว่าไป กับปัจจัยอย่างหนึ่งที่เรียกว่า “Microbiome” เป็นหัวข้อที่ในช่วงสิบกว่าปีที่ผ่านมาในวงการแพทย์หรือวงการวิทยาศาสตร์ค่อนข้างให้ความสนใจกันมาก มันคืออะไร และสำคัญอย่างไร มาหาคำตอบไปด้วยกันในซีรีส์นี้ครับ
วันนี้เราจะมาคุยกันเรื่องภาวะ กรดและด่าง ในร่างกายสำคัญยังไง และร่างกายมีกลไกควบคุมกรดด่างอย่างไรบ้าง และมีสารเคมีที่มีผลต่อกรดด่างในร่างกายของเรา อวัยวะที่ควบคุมภาวะคงที่ของกรดและด่างในร่างกายนั้นมันทำงานยังไง แล้วถ้าเราเข้าใจในภาวะปกติไปแล้วเราจะไปดูในเรื่องภาวะไม่ปกติกันต่อ
ใน Episode ที่แล้วเราจบเรื่องของไตไปแล้ว แต่มีอีกเรื่องหนึ่งที่อยากจะเล่า นั่นคือเรื่องของการตรวจปัสสาวะ เป็นการตรวจที่ง่ายและราคาไม่แพง วันนี้เราเลยจะมาเล่าให้ฟังว่าเวลาเขาตรวจนั้น ตรวจอะไรกันบ้าง แต่หัวข้อในวันนี้เราไม่ได้มีแค่เรื่องเดียวครับ นอกเหนือจากเรื่องการตรวจปัสสาวะที่มันสามารถบอกอะไรเราได้บ้าง เรายังมีอีกหัวข้อหนึ่งมาฝากเกี่ยวกับอาหารการกินในผู้ป่วยโรคไต ทำไมคนที่ป่วยเป็นโรคไตต้องกินอาหารต่างจากคนทั่วไป หรือว่าคนที่เป็นโรคไตกินอะไรได้บ้าง หรือควรหลีกเลี่ยงอาหารประเภทไหนบ้าง? และอีกคำถาามที่น่าสนใจคือผู้ป่วยโรคไตสามารถที่จะกินอาหารที่เป็นเทรนด์อยู่ได้หรือเปล่า?
โรคไตเรื้อรังมันคืออะไร ? เราจะมาคุยกันว่าโรคนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร อาการมันเป็นยังไง? สามารถเกิดขึ้นกับใคร ใครที่มีความเสี่ยงจะเป็นโรคนี้บ้าง?
จากสองตอนแรกเราคุยกันเรื่องของไตในการทำในภาวะปกติไปแล้ว วันนี้เราจะมาคุยกันในเรื่องของไตในรูปแบบที่ผิดปกติกันบ้าง
ในตอนที่แล้วเราได้คุยกันถึงหน้าที่การทำงานของไตคร่าวๆไว้ 8 หน้าที่ สำหรับวันนี้เราจะมาโฟกัสไปที่หน้าที่หลักของไต คือหน้าที่การกรองของเสียออกจากเลือด เราจะมาดูกันว่าไตนั้นทำหน้าที่นี้ยังไง
ในซีรี่ส์นี้เราจะมาคุยไตและระบบทางเดินปัสสาวะ ในส่วนแรกเราจะมาคุยถึงเรื่องไตในภาวะปกติ ว่าไตและระบบปัสสาวะของคนทั่วไปทำงานอะไรบ้างและทำงานอย่างไร และส่วนที่สองคือเราจะนำความรู้จากส่วนแรกที่เราได้รู้กันแล้วว่าไตตอนทำงานปกติเป็นอย่างไร เพื่อที่เราจะได้เข้าใจว่าไตของเราในตอนที่ทำงานผิดปกติเป็นอย่างไร และเข้าใจในโรคของไตต่างๆ
สำหรับตอนสุดท้ายของซีรี่ส์หัวใจ เราจะมาพูดถึงภาวะช็อคที่ได้เกริ่นกันไปในหลายๆตอนก่อนหน้า สำหรับคนทั่วไปเวลาพูดถึงภาวะช็อคอาจจะหมายถึงอะไรก็ตามที่สะเทือนอารมณ์มากๆ ไม่ว่าจะเป็นความกลัว ความเสียใจ ความตกใจมากๆ จนเกิดอาการช็อคขึ้นมา แต่ในวงการแพทย์เวลาพูดถึงอาการช็อคนั้นจะมีความหมายต่างกันไป
เดินทางมาถึง 2 ตอนสุดท้ายในซีรี่ส์หัวใจและหลอดเลือด สำหรับ Episode นี้ เราจะมาคุยกันในเรื่องภาวะการเจ็บป่วย นั่นก็คือภาวะหัวใจวายและภาวะช็อค เป็นภาวะที่พบได้ค่อนข้างบ่อย และการนิยามความเข้าใจของบุคลากรทางการแพทย์และคนทั่วไปค่อนข้างต่างกัน และทำให้เกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อนกันอยู่บ่อยครั้ง มีเรื่องราวอะไรบ้างนั้นมาหาคำตอบไปพร้อมๆกันค่ะ