101 Podcast

จากเสียงเรียกร้องของนักเรียนฝรั่งเศสเรื่องการขาดแคลนครูและสภาพโรงเรียนที่ย่ำแย่ การประท้วงได้ขยายวงสู่แรงงานและประชาชนที่ไม่พอใจค่าครองชีพและคุณภาพบริการสาธารณะ ก่อนส่งแรงสะเทือนข้ามพรมแดน เชื่อมเข้ากับคลื่นประท้วงในหลายประเทศยุโรป ทั้งเบลเยียม อิตาลี และโปรตุเกส ซึ่งผู้คนต่างออกมาตั้งคำถามถึงโอกาสและความมั่นคงในชีวิต . อะไรคือรากลึกของคลื่นความไม่พอใจนี้? เหตุใดประเทศที่ดูจากภายนอกมีสวัสดิการและคุณภาพชีวิตดีกว่าประเทศส่วนใหญ่ในโลก จึงยังเผชิญการประท้วงครั้งใหญ่? และบทเรียนจากฝรั่งเศสบอกอะไรเกี่ยวกับปัญหาที่โลกและไทยกำลังเผชิญ? . วันโอวัน ชวน ธนสักก์ เจนมานะ อาจารย์คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ นักศึกษาระดับปริญญาเอกที่ Paris School of Economics และนักวิจัยศูนย์วิจัยความเหลื่อมล้ำโลก (World Inequality Lab) อ่านการประท้วงผ่านประสบการณ์ใช้ชีวิตในฝรั่งเศสและงานวิจัยด้านความเหลื่อมล้ำ สำรวจรากของความขัดแย้ง ก่อนเชื่อมบทเรียนจากยุโรปสู่โจทย์ของโลกและไทย . 🎙️ ดำเนินรายการโดย วงศ์พันธ์ อมรินทร์เทวา

ลองนึกถึงครั้งล่าสุดที่คุณไม่สบาย คุณไปที่ไหน? . บางคนเลือกโรงพยาบาลเอกชนเพราะลูกไข้ขึ้นกลางดึกแล้วรอไม่ไหว บางคนเพราะบริษัทส่งสิทธิประกันสังคมไว้ที่นั่น บางคนเพราะโรงพยาบาลรัฐแถวบ้านเตียงเต็ม สำหรับคนจำนวนมาก โรงพยาบาลเอกชนจึงไม่ใช่ความหรูหรา แต่เป็นที่ตัวเลือกสำคัญของคนไทย . และเมื่อโรงพยาบาลเอกชนกลายเป็นส่วนสำคัญของระบบสุขภาพ ก็ถึงเวลาที่เราจะคุยกันในภาพที่กว้างกว่าเรื่องราคา ว่าทำอย่างไรให้ผู้ป่วยได้รับการรักษาที่เหมาะสมกับความจำเป็น คุณภาพบริการสะท้อนถึงผลลัพธ์ทางสุขภาพที่ดีขึ้นจริง บุคลากรทางการแพทย์ที่มีอยู่จำกัดช่วยดูแลคนได้อย่างทั่วถึง และกติกาที่ใช้ ทั้งเพื่อส่งเสริมให้โรงพยาบาลเอกชนเติบโต และเพื่อกำกับดูแลให้เกิดประโยชน์กับทุกฝ่ายจะออกแบบกันอย่างไร . 101 In Focus ชวนสำรวจที่ทางของโรงพยาบาลเอกชนในระบบสุขภาพไทย และกติกาที่ทั้งผู้ป่วยและโรงพยาบาลเดินหน้าไปด้วยกันอย่างเป็นธรรม 🎙️ ดำเนินรายการโดย ศุภาวรรณ คงสุวรรณ์ รองบรรณาธิการบริหาร The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-351/

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ ประทีป คงสิบ สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

นับจากปี 2024 พรมแดนความสามารถของ AI ขยับอย่างก้าวกระโดด และเริ่มเปลี่ยนทั้งเศรษฐกิจ การทำงาน และชีวิตประจำวัน ข้อถกเถียงสำคัญจึงไม่ใช่ว่าในปัจจุบัน AI เก่งเพียงใด แต่อยู่ที่มันจะเก่งได้อีกแค่ไหน และการพัฒนานี้มีเพดานหรือไม่ ที่สำคัญไม่แพ้กันคือ มนุษย์ควรเร่งหรือชะลอการพัฒนา นำ AI มาใช้เพื่ออะไร และวางกติกากำกับความเสี่ยงอย่างไร . สำหรับประเทศไทย โจทย์ยิ่งซับซ้อน เพราะ AI มาถึงในวันที่เศรษฐกิจสร้างงานคุณภาพได้ไม่มากพอ ทักษะแรงงานไม่ตรงกับความต้องการของตลาด ผลิตภาพเติบโตช้า และระบบคุ้มครองแรงงานยังเต็มไปด้วยช่องว่าง คำถามจึงไม่ใช่เพียงว่างานใดจะหายไป แต่อยู่ที่ใครจะได้ใช้ AI เพื่อเพิ่มผลิตภาพ ใครเสี่ยงถูกทิ้งไว้ข้างหลัง และใครต้องแบกรับต้นทุนของการเปลี่ยนผ่าน คำตอบจึงไม่อาจจบที่การบอกให้ทุกคน ‘รีสกิล’ หากต้องถามต่อว่ารัฐและสังคมจะออกแบบตลาดแรงงาน ระบบการเรียนรู้ และหลักประกันอย่างไร เพื่อให้ความก้าวหน้าของ AI กลายเป็นโอกาสของคนส่วนใหญ่ ไม่ใช่ผลตอบแทนของคนเพียงหยิบมือ . วันโอวัน ชวน ณภัทร จาตุศรีพิทักษ์ นักเศรษฐศาสตร์และผู้ก่อตั้ง SIAMETRICS RESEARCH สำรวจพรมแดนล่าสุดของ AI อ่านผลกระทบของ AI ต่อตลาดแรงงานผ่านงานวิจัยชิ้นใหม่ และถกข้อเสนอเชิงนโยบายที่จะเปลี่ยนความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีให้เป็นความก้าวหน้าของประเทศ พร้อมชวนคิดว่า ในโลกที่เครื่องจักรเก่งขึ้นทุกวัน รัฐและธุรกิจต้องเปลี่ยนอะไร คนทำงานควรเรียนรู้และรักษาอะไรไว้ และเราจะทำอย่างไรให้อนาคตของ AI ยังเป็นอนาคตที่คนมีสิทธิเลือกและร่วมกำหนด . 🎙️ ดำเนินรายการโดย วงศ์พันธ์ อมรินทร์เทวา

ในจังหวะที่พรรคภูมิใจไทยเสนอแก้ไข พ.ร.บ.ไทยพีบีเอส และกำลังเปิดรับฟังความคิดเห็นต่อร่างกฎหมายช่วงโค้งสุดท้าย กลับมีการปล่อยเอกสารลับของ สตง. ให้สื่อมวลชน กรณีตรวจสอบประสิทธิภาพและความโปร่งใสของสื่อสาธารณะ . แน่นอนว่าไทยพีบีเอสต้องถูกตรวจสอบได้ แต่จากเหตุการณ์ทั้งหมด ทำให้สังคมอดคิดไม่ได้ว่าจังหวะบังเอิญนี้เป็นความตั้งใจของกลุ่มการเมืองใดหรือไม่ แล้วมาตรฐานที่ สตง. ใช้ตรวจสอบไทยพีบีเอส ถูกใช้กับหน่วยงานอื่นๆ ด้วยหรือเปล่า โดยเฉพาะการตรวจสอบตัวเองจากเคสตึกถล่มเมื่อปีที่แล้ว . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน’ . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | เข็มทอง ต้นสกุลรุ่งเรือง | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

สามปีหลัง 7 ตุลาคม 2023 ชาวปาเลสไตน์ยังเผชิญกับการสูญเสียบ้านเรือน การพลัดถิ่น และความรุนแรง แม้จะมีข้อตกลงหยุดยิงและเสียงเรียกร้องจากนานาชาติ แต่เหตุใดชีวิตของผู้คนจึงยังไม่ปลอดภัย? . No Other Land บันทึกชีวิตของชาวปาเลสไตน์ที่เผชิญการยึดครองและการรื้อถอนบ้านเรือน ขณะที่ NAZA เปิดเผยเบื้องหลังกระบวนการตัดสินใจโจมตีของกองทัพอิสราเอล สารคดีทั้งสองเรื่องพาเราไปเห็นตั้งแต่ความสูญเสียในชีวิตประจำวันไปจนถึงระบบที่อยู่เบื้องหลังความรุนแรง . 101 In Focus ชวนสำรวจปาเลสไตน์ผ่านสารคดีทั้งสองเรื่อง ควบคู่กับบทความ ‘สามปีหลัง 7 ตุลาคม: เมื่อกติกาโลกคุ้มครองชาวปาเลสไตน์ไม่ได้’ โดยยาสมิน ซัตตาร์ เพื่อชวนตั้งคำถามว่า ในโลกที่มีกฎหมายระหว่างประเทศและกลไกตรวจสอบการละเมิด ทำไมผู้มีอำนาจถึงไม่ต้องรับผิดชอบต่อสิ่งที่เกิดขึ้นกับชาวปาเลสไตน์ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ชลธิชา อินทะชัย และ ศศิพร คุ้มเมือง กองบรรณาธิการ The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-350/

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย ศุภาวรรณ คงสุวรรณ์ รองบรรณาธิการบริหาร The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

13 ตุลาคม 2569 ครบรอบ 10 ปีการสวรรคตของรัชกาลที่ 9 ตลอดหนึ่งทศวรรษที่ผ่านมา สังคมไทยเปลี่ยนแปลงไปอย่างมาก โดยเฉพาะการเมืองหลังปี 2563 ที่คนรุ่นใหม่ออกมาตั้งคำถามต่อสถาบันกษัตริย์ และเสนอให้เกิดการปฏิรูปสถาบันฯ . การเปลี่ยนแปลงนี้ทำให้เกิดคำถามสำคัญว่า ตลอดรัชสมัยรัชกาลที่ 9 ‘พระราชอำนาจนำ’ ก่อรูปขึ้นมาได้อย่างไร ใครคือผู้คนและเครือข่ายที่ช่วยสร้างและธำรงอำนาจนำดังกล่าว และเมื่อรัชสมัยสิ้นสุดลง เครือข่ายชนชั้นนำและ ‘ฉันทมติภูมิพล’ เปลี่ยนแปลงไปอย่างไร . 101 In Focus ทำความเข้าใจการเมืองไทยในช่วงเปลี่ยนผ่าน ตั้งแต่การก่อรูปของ ‘เครือข่ายสถาบันกษัตริย์’ (Network Monarchy) ความสัมพันธ์ระหว่างสถาบันฯ กับทหารและชนชั้นนำกลุ่มต่างๆ การสร้างพระราชอำนาจนำผ่านแนวคิด ‘ราชประชาสมาสัย’ จนถึง ‘ฉันทมติภูมิพล’ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ศุภวิชญ์ ศิริสวัสดิ์วัฒนา และ ภาวรรณ ธนาเลิศสมบูรณ์ กองบรรณาธิการ The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-349/

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

📌 ร่วมลงชื่อยกเลิกคำสั่งคณะรัฐประหาร ฉบับที่ 41 มรดกจาก 6 ตุลาฯ ได้ที่: https://decoup6octsins.com/ . ตลอดครึ่งศตวรรษ ความหมายของ 6 ตุลาฯ เปลี่ยนไปพร้อมสังคมไทย จาก ‘อดีตต้องห้าม’ ที่แทบไม่มีใครพูดถึง วันนี้ 6 ตุลาฯ ถูกจดจำทั้งในฐานะหลักฐานของความรุนแรงโดยรัฐและวัฒนธรรมลอยนวลพ้นผิด บทเรียนจากความคลั่งของมวลชนฝ่ายขวาที่ทำให้ผู้เห็นต่างกลายเป็นศัตรู และหมุดหมายของการต่อสู้ทางการเมืองวัฒนธรรมที่คนรุ่นปัจจุบันเชื่อมต่อเพื่อยืนยันว่า อำนาจสูงสุดยังไม่ได้เป็นของประชาชน . 6 ตุลาฯ ไม่ได้ทิ้งไว้เพียงบาดแผลจากการล้อมปราบ หลังรัฐประหารเพียง 15 วัน คณะผู้ยึดอำนาจออกคำสั่งฉบับที่ 41 แก้ไขประมวลกฎหมายอาญา 12 มาตรา เพิ่มโทษความผิดหลายฐานที่เกี่ยวกับถ้อยคำและการแสดงความคิดเห็น รวมถึงเปลี่ยนโทษของมาตรา 112 จากจำคุกไม่เกิน 7 ปี เป็น 3-15 ปี แม้คณะรัฐประหารสลายตัวไปนานแล้ว แต่โครงสร้างโทษที่ไม่เคยผ่านผู้แทนประชาชนยังฝังอยู่ในกฎหมาย กำหนดชะตาคดีและเสรีภาพของผู้คนมาจนถึงปัจจุบัน . ในวาระครบ 50 ปี เครือข่ายจัดงานรำลึก 6 ตุลาฯ เปิดแคมเปญรวบรวม 50,000 รายชื่อ เพื่อเสนอร่างกฎหมายยกเลิกคำสั่งคณะรัฐประหาร ฉบับที่ 41 นี่จึงไม่ใช่แค่การแก้กฎหมาย แต่คืออีกหนึ่งสนามของให้ความหมายใหม่ต่อความทรงจำทางประวัติศาสตร์ให้เชื่อมร้อยกับการเมืองปัจจุบัน . วันโอวัน ชวน กฤษฎางค์ นุตจรัส ทนายความสิทธิมนุษยชน อดีตนักศึกษานิติศาสตร์และสมาชิกสภานักศึกษาธรรมศาสตร์ ผู้รอดชีวิตจาก 6 ตุลาฯ ทบทวนความหมายของเหตุการณ์ในวาระครึ่งศตวรรษ จากการล้อมปราบและรัฐประหารสู่กฎหมายที่ยังทำงานอยู่ในห้องพิจารณาคดี พร้อมชวนคิดว่าเราจะลบมรดก 50 ปีออกจากตัวบทกฎหมาย กระบวนการยุติธรรม และวัฒนธรรมการเมืองไทยได้อย่างไร . 🎙️ ดำเนินรายการโดย อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

ปลายเดือนกันยายน 2569 ฝนที่ตกหนักต่อเนื่องหลายวันทำให้กรุงเทพฯ และอีกหลายจังหวัดจมอยู่ใต้น้ำ ถนนหลายสายกลายเป็นคลอง หลายชุมชนที่ไม่เคยท่วมต้องยกของหนีน้ำ จนรัฐบาลต้องประกาศวันหยุดราชการพิเศษและ กทม. ประกาศพื้นที่ประสบสาธารณภัย . ทุกครั้งที่เกิดน้ำท่วมจะมีคำถามเดิมๆ วนกลับมา เช่น ทำไมคำเตือนถึงมาช้า ทำไมไม่เห็นชัดเจนว่าใครเป็นเจ้าภาพจัดการปัญหา และทำไมประชาชนยังต้องพึ่งกันเองมากกว่าพึ่งรัฐ . 101 In Focus ชวนย้อนมองบทเรียนน้ำท่วมครั้งใหญ่ในอดีต ตั้งแต่มหาอุทกภัย 2554 ถึงน้ำท่วมหาดใหญ่ 2568 ประเมินความสามารถในการพยากรณ์และเตือนภัยของรัฐไทย มองความอ่อนแอของกลไกรัฐในการรับมือภัยพิบัติ และชวนคิดว่าเราควรเริ่มแก้จากตรงไหน . 🎙️ ดำเนินรายการโดย วจนา วรรลยางกูร และ ศุภวิชญ์ ศิริสวัสดิ์วัฒนา กองบรรณาธิการ The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-348/

น้ำท่วมกรุงเทพฯ จากฝนตกแช่ สร้างความเดือดร้อนให้ประชาชนจำนวนมาก แม้ครั้งนี้ปริมาณน้ำฝนจะมากเกินกว่าที่ระบบรับไหว แต่รัฐบาลสามารถจัดการภัยพิบัติได้ดีกว่านี้หรือไม่ อะไรคือความผิดพลาดที่ไม่ควรปล่อยให้เกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำอีก . ขณะเดียวกัน เมื่อต้นสัปดาห์ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยกรณีบัตรเลือกตั้งมีบาร์โค้ดไม่ละเมิดสิทธิเสรีภาพของผู้มีสิทธิเลือกตั้ง แต่บอก กกต. ว่าอย่าทำอีก แบบนี้ดูแย้งกันเองหรือไม่ แล้วอะไรคือการเลือกตั้งโดย ‘ลับแบบมีเงื่อนไข’ . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน’ . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | สิริพรรณ นกสวน สวัสดี | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ‘คอการเมือง’ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ชวนคุยโดย ศุภาวรรณ คงสุวรรณ์ รองบรรณาธิการบริหาร The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

ทางตอนใต้ของฟิลิปปินส์ หรือบริเวณหมู่เกาะมินดาเนา คือพื้นที่ที่จมอยู่ในความขัดแย้งระหว่างกลุ่มติดอาวุธชาวมุสลิมโมโรหลายกลุ่มกับรัฐบาลฟิลิปปินส์มาร่วมหลายทศวรรษ แต่ที่สุดแล้วการเจรจาสันติภาพก็บรรลุผล และยังก้าวหน้าไปสู่การลงประชามติตั้งเขตปกครองตนเองบังซาโมโรในมุสลิมมินดาเนา (BARMM) ปี 2019 และเพิ่งมีการเลือกตั้งรัฐสภากันครั้งแรกเมื่อกลางเดือนกันยายน 2026 ที่ผ่านมานี้เอง . กว่าบังซาโมโรจะมาถึงจุดนี้ได้ เส้นทางขลุกขลักแค่ไหน อะไรที่ทำให้การเจรจาสันติภาพและเขตปกครองตนเองเกิดขึ้นได้ และอนาคตของพื้นที่แห่งนี้จะสดใสและปลอดความขัดแย้งจริงไหม? ชวนฟังใน ASEAN บ่มีไกด์ ตอนล่าสุด กับ แขกรับเชิญพิเศษ ผศ.ดร.มาโนชญ์ อารีย์ จากภาควิชารัฐศาสตร์ คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ที่เคยเดินทางไปสังเกตการณ์ในพื้นที่ช่วงที่มีการเปลี่ยนผ่านสำคัญ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย เบน-วงศ์พันธ์ อมรินทร์เทวา

สุดสัปดาห์ที่ผ่านมา ฝนตกสะสมกว่า 300 มิลลิเมตร ทำให้กรุงเทพฯ จมน้ำอีกครั้ง ถนนหลายสายกลายเป็นคลอง การเดินทางหยุดชะงัก น้ำเอ่อท่วมบ้านเรือน สร้างความเสียหายจำนวนมาก . ด้านหนึ่ง ความแปรปรวนของสภาพภูมิอากาศเป็นบริบทที่ไม่อาจมองข้าม และต้องยอมรับว่าอาจมีฝนบางระลอกที่หนักเกินกว่าระบบจะรับไหว แต่อีกด้านหนึ่ง ‘ฝนหนัก’ ก็ไม่ควรเป็นคำตอบสุดท้ายที่ทำให้การบริหารเมืองพ้นไปจากการตรวจสอบ การจมน้ำรอบใหม่จึงบังคับให้เราตั้งคำถามต่อกรุงเทพฯ ให้ลึกกว่าเดิม . กรุงเทพฯ ไม่ใช่เมืองที่ปลอดภัยจากน้ำ ทุกคนรู้ดีว่าโครงสร้างเมืองทั้งระบบ ตั้งแต่การใช้ที่ดิน การจัดการคลอง และการขยายตัวของเมือง ไปจนถึงตาข่ายความปลอดภัยทางสังคมยังมีช่องว่างสำคัญ แต่กรุงเทพฯ ก็เป็นเมืองที่ลงทุนมหาศาลกับระบบน้ำและได้รับการปกป้องอย่างสูงจากทุกระดับ น้ำท่วมกรุงเทพจึงบอกอะไรเสมอ โดยเฉพาะความเหลื่อมล้ำและความไม่เป็นธรรมในสังคม . วันโอวัน ชวน อนรรฆ พิทักษ์ธานิน ผู้อำนวยการศูนย์แม่โขงศึกษา สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และนักวิจัยผู้ทำงานเรื่องคนจนเมือง คนไร้บ้าน และกลุ่มเปราะบาง มองกรุงเทพฯ และชีวิตของผู้คนผ่านน้ำท่วมรอบล่าสุด สำรวจสิ่งที่ภัยพิบัติครั้งนี้เปิดเผยเกี่ยวกับโครงสร้างเมือง ระบบสวัสดิการ และความสามารถของรัฐในการดูแลประชาชน พร้อมตั้งคำถามว่ากรุงเทพฯ ต้องเปลี่ยนอะไร จึงจะช่วยให้ทุกคนรับมือและฟื้นตัวจากวิกฤตได้อย่างเป็นธรรมกว่าเดิม . 🎙️ ดำเนินรายการโดย อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

ปี 2001 โบ๊ต-สมพจน์ ชิตเกษรพงศ์ คว้ารางวัลแฟนพันธุ์แท้ตอน วอลต์ ดิสนีย์ . ปี 2026 ‘9 วัด สู่สวรรค์’ (2026) หนังยาวลำดับล่าสุด -และเป็นหนังฟิกชันเรื่องแรก- ของสมพจน์ ได้รับเลือกให้เป็นตัวแทนภาพยนตร์ไทยเข้าชิงรางวัลออสการ์ ตัวหนังเล่าถึงการเดินทางไปทำบุญเก้าวัด เพื่อต่ออายุผู้ใหญ่ในบ้านของครอบครัวหนึ่ง และไม่ว่าจะอย่างไร ดูเหมือนมันจะฉายภาพขนาดย่อมของสังคมและวัฒนธรรมแบบไทยไว้ด้วย . Holy-Flick เอพิโซดนี้ เราชวน โบ๊ต-สมพจน์ มาคุยถึงสองทศวรรษอันเป็นรอยต่อ ของการเป็นแฟนพันธุ์แท้วอลต์ ดิสนีย์ กับการเป็นคนทำหนังที่เพิ่งได้รับเลือกให้เป็นตัวแทนหนังไทยไปเข้าชิงออสการ์ . ตั้งแต่สายตาการทำหนังในฐานะคนที่เรียนสถาปัตย์, อิทธิพลการทำหนังของ เจมส์ เบนนิง และเจ้ย-อภิชาติพงศ์ วีระเศรษฐกุล ไปจนถึงขั้นตอนการหาทุนทำหนัง ที่ว่าไปแล้วอาจจะกินเวลานานยิ่งกว่าการทำหนังเองเสียอีก! . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ขิม-พิมพ์ชนก พุกสุข

คุณยายคนหนึ่งซึ่งเข้าสู่ช่วงวัยที่ต้องการการดูแลจากคนอื่น แต่กลับกลายเป็นฝ่ายต้องดูแลพี่สาวที่ป่วยเป็นโรคพาร์กินสัน และต้องเจอกับอารมณ์หงุดหงิดโมโหร้ายของผู้ป่วย . หญิงโสดต้องดูแลพ่อแม่ที่ป่วยติดเตียงจนเสียชีวิต และต่อมาต้องดูแลน้องชายที่ป่วยติดเตียงต่อ จนทำให้หลานสาวตั้งคำถามว่า นี่คือหน้าที่ของคนเป็นผู้หญิงใช่หรือไม่ . ผู้ดูแลในบ้านที่ต้องทำงานไม่ต่ำกว่าวันละ 15 ชั่วโมง พร้อมทำงานตลอดเวลา และพ่วงงานบ้านเข้าไปด้วย โดยแทบไม่มีวันหยุด ฯลฯ . เหล่านี้เป็นเพียงเรื่องราวส่วนหนึ่งจาก ‘ผู้ดูแล’ ทั้งผู้ดูแลที่ทำงานเป็นอาชีพ และผู้ดูแลที่เป็นสมาชิกในครอบครัวเดียวกัน ปัญหาที่พวกเขาเจอไม่ได้มีเพียงความเหน็ดเหนื่อยทางกายและทางใจเท่านั้น แต่ยังมีความโดดเดี่ยว เพราะไร้การช่วยเหลือ การคุ้มครองจากหน่วยงานหรือรัฐใดๆ จำนวนไม่น้อยยังถูกกดทับจากค่านิยมของสังคมในฐานะ ‘ลูกสาว’ ‘หลานสาว’ ที่ควรแสดงความกตัญญูต่อผู้อาวุโส . 101 In Focus สัปดาห์นี้ ชวนสำรวจชีวิตของผู้ดูแล ภายใต้ระบบที่ไม่มีการดูแลพวกเขา ภายใต้วาทกรรมและอคติทางเพศที่มองว่างานดูแลเป็นภาระหน้าที่ของผู้หญิง และภายใต้ช่องว่างของระบบการดูแลของรัฐที่ยังต้องเติมเต็มเพื่อให้กลายเป็นหลักประกันชีวิตบั้นปลายของทุกคนได้จริง . 🎙️ ดำเนินรายการโดย วจนา วรรลยางกูร และ ภาวรรณ ธนาเลิศสมบูรณ์ กองบรรณาธิการ The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-347/

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ ประทีป คงสิบ สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

Description: งาน Gastech 2026 จบลงไป พร้อมด้วยดีลธุรกิจพลังงานมูลค่ารวมกันหลักล้านล้านบาท แต่อีกด้านก็มีข้อสังเกตจากภาคประชาสังคมว่านี่คือสัญญาณของการขยายการพึ่งพาพลังงานฟอสซิล ที่ส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสังคมหลายด้าน ทั้งยังเป็นอุปสรรคต่อการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาด และอาจขัดขวางเป้าหมายของไทยที่จะปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ (Net Zero) ภายในปี 2050 . วันโอวัน ชวน มนูญ วงษ์มะเซาะห์ นักรณรงค์ด้านสภาพอากาศและการเปลี่ยนผ่านพลังงาน กรีนพีซ ประเทศไทย มาพิจารณาข้อสรุปจากงาน Gastech 2026 พร้อมชำแหละร่างแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศไทย (PDP) 2026 ว่าจะช่วยให้เราเปลี่ยนผ่านจากพลังงานฟอสซิลสู่พลังงานสะอาดได้จริงหรือไม่ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย วงศ์พันธ์ อมรินทร์เทวา

เมื่อสำนักงาน ก.พ. มีมติยกเลิกการกำหนดตำแหน่ง ‘บรรณารักษ์’ ในบางสายงานราชการ เหตุการณ์นี้ไม่ได้เพียงสร้างความกังวลต่ออนาคตของคนทำงานในวิชาชีพเท่านั้น แต่ยังนำไปสู่คำถามที่ใหญ่กว่านั้นว่าในวันที่ผู้คนสามารถค้นหาข้อมูลได้ด้วยตัวเองผ่านอินเทอร์เน็ต หรือแม้แต่ AI เราจำเป็นต้องมี ‘บรรณารักษ์’ อยู่อีกหรือไม่? . นอกจากนี้ คำถามดังกล่าวยังชวนให้ย้อนกลับไปมองถึงบทบาทของ ‘ห้องสมุด’ และการเรียนการสอนด้าน ‘บรรณารักษศาสตร์’ ว่าในโลกที่วิธีการเข้าถึงและจัดการความรู้เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว ศาสตร์ที่ว่าด้วยการจัดระบบ คัดเลือก และเชื่อมโยงผู้คนเข้ากับข้อมูลและความรู้ ยังมีความสำคัญอย่างไร และต้องปรับตัวไปในทิศทางไหน . 101 In Focus ชวนสำรวจถึงบทบาทของ ‘บรรณารักษ์’ ว่าทำอะไรมากกว่าการจัดหนังสือบนชั้นหรือไม่ เหตุใดโลกที่ข้อมูลมีอยู่มหาศาลอาจยิ่งต้องการคนที่ช่วยจัดการและนำทางข้อมูล และหากวันหนึ่งตำแหน่งบรรณารักษ์ค่อยๆ หายไป สิ่งที่หายไปพร้อมกันอาจมีอะไรมากกว่าที่เราคิด . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ศุภวิชญ์ ศิริสวัสดิ์วัฒนา และ ชลธิชา อินทะชัย กองบรรณาธิการ The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-346/

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย ศุภาวรรณ คงสุวรรณ์ รองบรรณาธิการบริหาร The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

เราตกหลุมรัก วิเวียน-ทิพากร ไชยประสิทธิ์ ตั้งแต่อ่านบทสัมภาษณ์เธอในค่ายฝึกเขียนสารคดีที่น่าน . เธอมีอารมณ์ขัน ช่างคิด และมีหัวจิตหัวใจ . ไม่นานหลังจากนั้น เธอรับบทเล็กๆ ใน ‘เพื่อน(ไม่)สนิท’ (2023) ก่อนจะขโมยซีนสุดๆ ในฐานะพนักงานสาวชาวใต้ที่ต้องรับมือกับเรื่องชวนสติแตกตลอดเวลาใน 'สงคราม ส่งด่วน' (2025) ที่ทำให้คนสนใจเธอเป็นวงกว้าง พร้อมกันนี้ เธอก็ทำช่อง TikTok เล่าถึงหนังที่เธอรัก หนังสือที่เธออ่าน รวมทั้งเหลี่ยมมุมในการสำรวจเรื่องราวเหล่านั้นผ่านเลนส์สังคม การเมือง . และไม่น่าแปลกใจที่จะเห็นเธอเป็นหนึ่งในทีมงานสำคัญเบื้องหลังโปรเจ็กต์ ‘ปากุมแภด’ แคมเปญรณรงค์ให้ประชาชนออกมาใช้สิทธิลงคะแนนประชามติ ในจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมา . ในโอกาสที่ผลงานลำดับล่าสุดของวิเวียนอย่าง HENRY's First Dates ‘จีบซ้ำซ้ำ เฮนรี่จำไม่ได้’ (2026) กำลังจะลงโรงฉาย รายการ Holy-Flick เอพิโซดนี้ จึงชวน วิเวียน-ทิพากร มาคุยถึงหนังที่เธอรัก ลากยาวไปจนถึงประวัติศาสตร์ของการลืมและไม่ลืมในสังคมไทยด้วย . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ขิม-พิมพ์ชนก พุกสุข

ปีนี้ที่ไหนจะท่วมก่อน? รัฐเสียเงินแก้ปัญหาแสนล้านต่อปี แต่เข้าฤดูฝนเมื่อไหร่ ปัญหาน้ำท่วมก็วนมากลับมาอีก ไหนจะยิ่งรุนแรงขึ้นจากภาวะโลกร้อน! การลงทุนโครงสร้างพื้นฐานแบบเดิมต่อไปอาจไม่เวิร์ก ต่างประเทศปรับตัวอย่างไร? ต้องลงทุนแบบไหนที่แก้ปัญหาน้ำท่วมได้จริง? ชวนหาคำตอบในรายการ Policy What! . เปลี่ยนนโยบายอะไรวะ เป็นนโยบายสาธารณะที่คุณเข้าใจได้! . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ชลธิชา ทักษิณาเวศน์ กองบรรณาธิการ The101.world และ วศินี สุขเสมอ นักวิจัย 101 PUB . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/policy-what-ep-50/

เมื่อวานนี้ (14 ก.ย. 69) กกต. มีมติสั่งฟ้อง 77 ผู้เกี่ยวข้องกับคดีโกง สว. ประกอบด้วย สว. ปัจจุบัน สว. สำรอง ผู้มีสิทธิเลือก สว. และอื่นๆ โดยไม่สั่งฟ้องกรรมการบริหารพรรคภูมิใจไทยแม้แต่คนเดียว . มติดังกล่าวสร้างความเคลือบแคลงสงสัยให้กับสังคม เนื่องจากขัดกับ ‘หลักฐานอันควรเชื่อได้ว่า’ จำนวนมากที่หลายฝ่ายพยายามนำเสนอมาตลอด เพื่อชี้ให้เห็นว่ามีความไม่ปกติเกิดขึ้นจริงในการเลือก สว. . นอกจากนั้น กกต. ยังไม่ได้อธิบายเหตุผลของการลงมติ ‘ฟ้อง’ หรือ ‘ไม่ฟ้อง’ ผู้ต้องสงสัยคนใด รวมถึงไม่ได้เปิดเผยมติเสียงข้างมาก-น้อย ทำให้สังคมไม่สามารถรู้ได้ว่ามติของ กกต. สมเหตุสมผลหรือไม่ . อย่างไรก็ตาม การลงมติของ กกต. เป็นเพียงจุดเริ่มต้น ไม่ใช่จุดจบของกระบวนการตรวจสอบทุจริตในกรณีนี้ ขั้นตอนต่อไปจะเป็นอย่างไร มีวิธีเอาผิดกับคดีโกง สว. ด้วยช่องทางอื่นอีกหรือไม่ กกต. ได้ทำหน้าที่ของตนเองตามกฎหมายแล้วหรือยัง แล้วหากประชาชนต้องการตรวจสอบ กกต. จะทำอย่างไรได้บ้าง . วันโอวัน ชวนคุยกับ รศ.ดร.มุนินทร์ พงศาปาน คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และ ผศ.ดร.เข็มทอง ต้นสกุลรุ่งเรือง คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย . 🎙️ ดำเนินรายการโดย อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

ในช่วงเวลาที่ระเบียบเศรษฐกิจการค้าโลกกำลังผันผวนและอาจถึงขั้นเปลี่ยนโฉมหน้าไปอย่างไม่มีวันหวนกลับ แต่ละประเทศจึงต่างต้องปรับยุทธศาสตร์การค้ากันยกใหญ่ แน่นอนว่ารวมถึงประเทศไทย ซึ่งหนึ่งในความพยายามนั้นคือการเร่งเจรจาและปิดดีลการค้ากับประเทศต่างๆ เพื่อจะขยายช่องทางตลาดใหม่ หลีกหนีจากการพึ่งพาตลาดเดิมๆ แต่ภายใต้ความจำเป็นต้องหาโอกาสเศรษฐกิจการค้าทางเลือกใหม่ๆ นี้ ก็มีเสียงกังวลว่ามันอาจมีต้นทุนบางด้านที่ต้องจ่าย ซึ่งคนที่ต้องแบกรับอาจเป็นกลุ่มธุรกิจขนาดย่อมและประชาชนธรรมดา . ในภาพที่ใหญ่กว่านั้น ยังมีคำถามว่าแนวโน้มทิศทางระเบียบเศรษฐกิจการค้าโลกที่เรากำลังมุ่งหน้าไปอาจยิ่งนำไปสู่ความไม่เท่าเทียมในพลังอำนาจการต่อรองทางเศรษฐกิจระหว่างชาติเล็ก-ชาติใหญ่ หรือไม่ ดีหรือไม่ดีต่อประเทศกำลังพัฒนาอย่างเราอย่างไร และประเทศไทยจะวางโจทย์การค้าระหว่างประเทศอย่างไรในบริบทที่กำลังเปลี่ยนไปนี้ . 101 Policy Forum ชวนเปิดบทสนทนาในเรื่องนี้ กับ . 🔹 กิริฎา เภาพิจิตร ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงพาณิชย์ 🔹 พิศาล มาณวพัฒน์ อดีตอธิบดีกรมเศรษฐกิจระหว่างประเทศ กระทรวงการต่างประเทศ และอดีตเอกอัครราชทูตไทยในหลายประเทศ 🔹 ณัฐ ธารพานิช อาจารย์ประจำคณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และอดีตอัครราชทูตที่ปรึกษา คณะผู้แทนถาวรไทยประจำองค์การการค้าโลกและองค์การทรัพย์สินทางปัญญาโลก ณ นครเจนีวา 🔹 เฉลิมศักดิ์ กิตติตระกูล ผู้จัดการโครงการส่งเสริมการเข้าถึงยา เครือข่ายผู้ติดเชื้อเอชไอวี/เอดส์ ประเทศไทย และผู้ประสานงานกลุ่มศึกษาข้อตกลงเขตการค้าเสรีภาคประชาชน (FTA Watch) . ผลงานชิ้นนี้เป็นความร่วมมือระหว่าง มูลนิธิฟรีดริช เนามัน เพื่อเสรีภาพ (FNF) ประเทศไทย, 101 Public Policy Think Tank (101 PUB) และ The101.world

Data Center กำลังกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของโลกยุค AI เมื่อทุกครั้งที่เราใช้ Cloud โซเชียลมีเดีย หรือ AI เบื้องหลังล้วนต้องอาศัย Data Center ในการประมวลผล จัดเก็บ และรับส่งข้อมูล แต่เบื้องหลังโลกดิจิทัลที่ดูเหมือนไร้ตัวตน Data Center กลับต้องใช้ทรัพยากรจริง ทั้งไฟฟ้า น้ำ และที่ดิน รวมถึงสร้างความร้อนจากการประมวลผลที่เพิ่มขึ้นตามการเติบโตของ AI . 101 In Focus จึงชวนมาทำความเข้าใจว่า Data Center ใช้ทรัพยากรมากแค่ไหน ประเทศไทยจะได้อะไรจากการดึงดูดการลงทุน Data Center เข้ามา และเงินลงทุน งาน รวมถึงธุรกิจที่เกิดขึ้นนั้นจะสร้างประโยชน์ให้คนไทยได้มากน้อยเพียงใด พร้อมชวนดูตัวอย่างจากต่างประเทศ ตั้งแต่สิงคโปร์ที่ต้องออกแบบการเติบโตของ Data Center ให้สอดคล้องกับข้อจำกัดด้านพลังงานและที่ดิน ไปจนถึงรัฐเวสต์เวอร์จิเนียในสหรัฐฯ ที่ต้องกลับมาวางแผนระบบไฟฟ้าเพื่อรองรับความต้องการที่เพิ่มขึ้น . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ชลธิชา อินทะชัย และ ศศิพร คุ้มเมือง กองบรรณาธิการ The101.world

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

ปัญหายาเสพติดในเยาวชนเป็นปัญหาที่มีมายาวนาน ในขณะที่วันนี้สังคมไทยอาจหันไปสนใจสถานการณ์ปัญหาใหม่ๆ แต่ก็ยังคงปฏิเสธไม่ได้ว่าปัญหายาเสพติดนี้ยังคงรุนแรงและสร้างต้นทุนทางสังคมมหาศาล . ทิศทางสถานการณ์ปัญหายาเสพติดในเยาวชนวันนี้ไปถึงไหน มีรูปแบบต่างจากเดิมอย่างไร และเราควรมาทำความเข้าใจปัญหานี้กันใหม่อย่างไร? . วันโอวัน ชวน นเรศ สงเคราะห์สุข รองหัวหน้าโครงการหนุนเสริมทางวิชาการและการจัดการความรู้สำหรับการพัฒนาเด็กนอกระบบการศึกษา กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) มาคุยกันเรื่องนี้ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย วงศ์พันธ์ อมรินทร์เทวา . [ สสส. x 101 ]

14 กันยายน คือวันที่สังคมเฝ้าจับตา กกต. ว่าจะมีมติอย่างไรในคดีฮั้ว สว. และหากว่า กกต. ไม่ทำหน้าที่ของตนตามที่กฎหมายกำหนด กระบวนการตรวจสอบทุจริตนี้จะยังเดินหน้าต่อได้ไหม แล้วจะเอาผิด กกต. ได้อย่างไร . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน’ . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | สิริพรรณ นกสวน สวัสดี | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

การโจมตีในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนใต้ช่วงปลายเดือนสิงหาคมที่ผ่านมาชวนให้สังคมไทยต้องกลับมาพูดคุยถึงทิศทางการจัดการปัญหาชายแดนใต้ของภาครัฐไทย . เหตุการณ์ครั้งนี้เป็นการก่อเหตุพร้อมกันหลายแห่งที่เน้นปริมาณในลักษณะการแสดงออกเชิงสัญลักษณ์ จนถึงมีข้อสังเกตที่ว่าบีอาร์เอ็นกำลังมีคนรุ่นใหม่เข้ามาร่วมขบวนการ . 101 In focus จึงชวนมาทบทวนความขัดแย้งชายแดนใต้ สองทศวรรษที่ผ่านมามีอะไรเปลี่ยนแปลงไป แนวทางความมั่นคงที่ใช้ทหารนำตอบโจทย์ปัญหาที่มีแค่ไหน และกระบวนการเจรจาสันติภาพยังเป็นคำตอบหรือไม่ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย วจนา วรรลยางกูร และ ชลธิชา ทักษิณาเวศน์ กองบรรณาธิการ The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-344/

เมื่ออุตสาหกรรมสแกมเมอร์กำลังถูกกดดันและรุกไล่หนักขึ้นทั้งในเมียนมา ลาว กัมพูชา และฟิลิปปินส์ กลุ่มอาชญากรรมข้ามชาติเหล่านี้จึงเริ่มมองหาพื้นที่ปฏิบัติการใหม่ และแล้วหวยก็ไปตกอยู่ที่ ‘ติมอร์-เลสเต’ ประเทศสมาชิกใหม่ของอาเซียนหมาดๆ . อะไรทำให้ติมอร์-เลสเตดึงดูดแก๊งสแกมเมอร์ให้เข้าไปตั้งรกราก สถานการณ์ตอนนี้เลวร้ายขั้นไหน และเบื้องหลังของเครือข่ายอาชญากรรมข้ามชาติที่ยักย้ายเข้าไปที่นี่ คือใครกันแน่? ชวนฟังใน ASEAN บ่มีไกด์ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย เบน-วงศ์พันธ์ อมรินทร์เทวา

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ ประทีป คงสิบ สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

หลังการทำงานอย่างเข้มข้นในชั้นกรรมาธิการเป็นเวลากว่า 3 เดือน ในที่สุดร่าง พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ 2570 ก็มีกำหนดเข้าสู่สภาในช่วงเดือนกันยายน ตลอดกระบวนการนี้ สังคมไทยเริ่มเห็นแล้วว่ารัฐไทยกำลังเผชิญวิกฤตงบประมาณในหลายมิติพร้อมกัน . กระนั้น ปัญหางบประมาณไม่ใช่แค่เรื่องเชิงเทคนิค หากสะท้อนวิกฤต ‘รัฐ’ ไทยอย่างมีนัยสำคัญ คำถามคือ เราเห็นปัญหานี้ชัดแค่ไหน และเข้าใจมันอย่างไร . วันโอวัน ชวน เพียงพนอ บุญกล่ำ ที่ปรึกษาผู้นำฝ่ายค้านและกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาร่าง พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่ายประจำปีฯ มาสังเคราะห์ปัญหางบประมาณ เพื่อทำความเข้าใจปัญหาใหญ่ของประเทศ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

บทแรงงานชายชาวไทยที่รับจ้างดูแลผู้ป่วยติดเตียงใน Mongrel (2024) ถือเป็นไพ่ใบสุดท้ายที่ อุ้ม-วัลลภ รุ่งกำจัด ตัดสินใจวางไว้ในโลกการแสดง ก่อนจะเตรียมตัวออกเดินทางไปเป็นเชฟในอีกซีกโลก . ใครจะไปรู้ ไพ่ใบที่ว่าทำให้เขาคว้ารางวัลนำชายยอดเยี่ยมจากเทศกาลภาพยนตร์ไทเป โดยถือเป็นนักแสดงชายที่ไม่ได้เป็นคนไต้หวันคนแรกที่คว้ารางวัลนี้ และยังถือเป็นคนไทยคนแรกที่ถูกเสนอชื่อเข้าชิงนำชายของเวที Golden Horse Awards ด้วย . และล่าสุด เขายังปรากฏตัวในบท ครอง ชายปริศนาจาก ‘ผีใช้ได้ค่ะ’ (2025) ที่ส่งเขาเข้าชิงรางวัลนักแสดงสมทบชายยอดเยี่ยมเวทีสุพรรณหงส์ ที่คล้ายเป็นการย้ำเตือนว่า ไพ่ใบสุดท้ายที่เขาทิ้งมานั้นไม่สูญเปล่า และอย่าเพิ่งถอดใจจากการแสดง . Holy-Flick เอพิโซดนี้สนทนากับ อุ้ม-วัลลภ ถึงการเดินทางทางการแสดงของเขา, โปรแกรมหนัง Five Films With Wanlop Rungkumjad ที่จัดขึ้นที่ไต้หวันและได้รับการตอบรับจากคนดูระดับปรากฏการณ์ รวมทั้งหนังลำดับล่าสุดของเขาอย่าง ‘อรุณกาล’ (2024) ที่เขาได้กลับมาร่วมงานกับ กานต์- ศิวโรจณ์ คงสกุล ผู้กำกับที่เขาเคยร่วมงานมาแล้วจาก ‘ที่รัก’ (2010) . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ขิม-พิมพ์ชนก พุกสุข

‘ข้อมูลเปิด’ หรือ Open Data คือหนึ่งในเครื่องมือสำคัญที่ช่วยแก้ไขปัญหาเรื้อรังของสังคมไทย อย่างการทุจริตคอร์รัปชัน การกระจายทรัพยากรที่เหลื่อมล้ำ และความไม่เป็นธรรม ตลอดจนนำไปสู่การสร้าง ‘รัฐเปิด’ หรือ Open Government ที่ประชาชนสามารถเข้าถึงข้อมูลต่างๆ ตรวจสอบการใช้อำนาจ และสร้างความรับผิดรับชอบของรัฐได้ . แต่ถึงแม้เราจะเห็นความพยายามของภาครัฐในการเปิดเผยข้อมูลมากขึ้นจากในอดีต ก็ไม่อาจปฏิเสธได้ว่าการทำงานของหลายหน่วยงานยังคงยึดหลัก ‘ปกปิดเป็นหลัก เปิดเผยเป็นข้อยกเว้น’ ทั้งยังปราศจากมาตรฐานกลางในการเปิดเผยข้อมูลเพื่อให้นำไปใช้ประโยชน์ได้จริง การขาดความรู้ความเข้าใจของผู้ปฏิบัติงาน บรรยากาศความกลัวและกังวลของคนในระบบราชการ ตลอดจนความล้าหลังของกฎหมายข้อมูลข่าวสารที่บังคับใช้ในปัจจุบัน . หนทางการเปิดข้อมูลภาครัฐไทยยังอีกยาวไกล 101 In Focus สัปดาห์นี้ จึงรวบรวมความเห็นและเรื่องเล่าจากฝั่งภาครัฐที่ทำงานด้านการเปิดเผยข้อมูลโดยตรง มุมมองเจาะลึกด้านกฎหมายจากฝั่งวิชาการ และปัญหาที่ผู้ใช้งานจริงอย่างสื่อมวลชนประสบพบเจอ ในชุดผลงาน Spotlight ‘Open data, Unlock power: เปิดข้อมูล ปลดล็อกอำนาจ’ มาเล่าสู่กันฟัง . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ภาวรรณ ธนาเลิศสมบูรณ์ และ ชลธิชา ทักษิณาเวศน์ กองบรรณาธิการ The101.world . [ TIJ x 101 ] . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-343/

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ ประทีป คงสิบ สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

ทุกคนก็รู้ว่าการไปเสี่ยงดวงกับพนันไม่น่าทำให้ใครรวยได้ แต่ทำไมยังมีคนยังไปเล่นไปติดพนันอยู่อีกละ หรือเป็นเพราะว่าเว็บพนันมีทริคที่ดึงดูดให้คนที่มาลองเล่น เล่นแล้วติด ติดตามได้ใน Policy What! ซีรีส์พิเศษ ‘เสพติดวิทยา’ โดยความร่วมมือระหว่าง สสส. และ 101 PUB . [ สสส. x 101 PUB ]

ชั่วโมงนี้ คดีโกง สว. หรือ ‘ฮั้ว สว.’ กำลังเข้าสู่ช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อก่อนถึงจุดชี้ขาด เมื่อ กกต. ใกล้ต้องเคาะคำตอบครั้งสำคัญว่าจะรับมือกับขบวนการนี้อย่างไร . วันโอวัน ชวน เป๋า-ยิ่งชีพ อัชฌานนท์ ผู้อำนวยการบริหาร iLaw และ อู๋-นันทวัฒน์ ศักดิ์สกุลคุณากร นักกิจกรรมเครือข่าย CONFORALL และ Community Journalist จาก Daybreaker Network มาร่วมขมวดปมความผิดปกติ หลังข้อมูลหลักฐานทยอยออกมาให้ประชาชนได้รับรู้ . 🎙️ ดำเนินรายการโดย อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

หลังเกิดคดีฆาตกรรมสะเทือนขวัญ 5 ศพในจังหวัดชลบุรีช่วงปลายเดือนกรกฎาคม 2569 กระแสเรียกร้องโทษประหารกลับมาเป็นประเด็นถกเถียงในสังคมอีกครั้ง โดยผู้ต้องหาหลักในคดีเพิ่งพ้นโทษออกจากเรือนจำได้ประมาณ 2 เดือน . เมื่อเกิดเหตุรุนแรง การลงโทษผู้กระทำผิดมักเป็นสิ่งแรกที่สังคมหันมาพูดถึง ขณะที่ความปลอดภัยของสังคมยังเกี่ยวข้องกับสิ่งที่เกิดขึ้นก่อนและหลังการพ้นโทษ ทั้งการฟื้นฟู การประเมินความเสี่ยง และการดูแลต่อเนื่องเมื่อกลับเข้าสู่สังคม . 101 In Focus จึงชวนสำรวจแนวทางป้องกันการกระทำผิดซ้ำ ตั้งแต่ระบบติดตามผู้พ้นโทษ แนวคิด Safety Period ไปจนถึงบทบาทของกำไล EM พร้อมชวนคิดว่า ไม่ว่าจะเลือกโทษประหารหรือไม่ เราจะทำอย่างไรเพื่อไม่ให้เกิดเหยื่อรายต่อไป . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ชลธิชา อินทะชัย และ ภาวรรณ ธนาเลิศสมบูรณ์ กองบรรณาธิการ The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-342/

แม้จะมีข้อวิจารณ์เรื่องความโปร่งใสและความคุ้มค่าของโครงการ แต่ในที่สุด TH-AI Passport โครงการระดับ(ลูก)เทพก็เปิดให้ลงทะเบียนแล้ว ท่ามกลางความกังวลเรื่องความปลอดภัยของข้อมูล เช่น รัฐจะทำข้อมูลส่วนบุคคลของประชาชนรั่วอีกหรือไม่ จะมีการสอดแนมการใช้ AI ของประชาชนหรือเปล่า . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน’ . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | เข็มทอง ต้นสกุลรุ่งเรือง | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world

โฆษณาเว็บพนันกลายเป็นสิ่งที่เห็นได้ทั่วไปแล้วในทุกวัน หลายคนอาจจะสงสัยว่าไอ้คนที่อยู่เบื้องหลัง เป็นมือทำการตลาดให้เว็บพนันเนี่ย มันมีวิธีคิด มีกลยุทธ์ มีแนวทางยังไง ที่ทำให้พนันออนไลน์มันแพร่หลายได้ขนาดนี้ ชวนทุกท่านมาติดตามได้ใน Policy What! ซีรีส์พิเศษ ‘เสพติดวิทยา’ โดยความร่วมมือระหว่าง สสส. และ 101 PUB . [ สสส. x 101 PUB ]

โครงการเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC) ริเริ่มขึ้นอย่างเป็นรูปธรรมจากคำสั่งของคณะรักษาความมั่นคงแห่งชาติ (คสช.) ในปี 2560 ภายใต้ความมุ่งหมายที่จะต่อยอดการพัฒนาพื้นที่บริเวณภาคตะวันออก รวมทั้งเพื่อยกระดับอุตสาหกรรม เทคโนโลยี และเพิ่มขีดความสามารถทางการแข่งขันของประเทศไทย . แต่ในเหรียญอีกด้านของการพัฒนานั้น พื้นที่จังหวัดที่อยู่ใน EEC และพื้นที่ใกล้เคียง กลับต้องประสบปัญหามากมาย ดังสถานการณ์ข่าวที่แทบเห็นได้รายวันในปัจจุบัน โดยเฉพาะปัญหามลพิษและกากของเสียที่มาจากโรงงาน ปัญหาสิ่งแวดล้อมอื่นๆ ไปจนถึงความท้าทายใหม่อย่างการเกิดขึ้นของดาต้าเซนเตอร์ ที่สร้างความกังวลว่าจะแย่งชิงทรัพยากรน้ำและไฟฟ้ามหาศาล โดยยังขาดกฎระเบียบควบคุมจากรัฐ และยังไม่มีกลไกให้ประชาชนได้รับรู้หรือมีส่วนร่วม . วันโอวันชวนมองบทเรียนของการพัฒนาภายใต้ EEC ตลอดช่วงราวทศวรรษที่ผ่านมา กับ สมนึก จงมีวศิน ผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยจากกลุ่ม EEC Watch . 🎙️ ดำเนินรายการโดย วงศ์พันธ์ อมรินทร์เทวา

วันที่ 7 สิงหาคม 2569 เกิดเหตุความรุนแรงขึ้นภายในโรงเรียนแห่งหนึ่งในจังหวัดนนทบุรี ส่งผลให้มีผู้บาดเจ็บและเสียชีวิต พร้อมสร้างความสะเทือนใจให้กับสังคมอย่างกว้างขวาง อย่างไรก็ตาม เหตุความรุนแรงในลักษณะนี้ไม่ใช่ครั้งแรกที่เกิดขึ้นในประเทศไทย เพราะย้อนกลับไปเมื่อเดือนตุลาคม 2565 สังคมไทยเคยเผชิญกับโศกนาฏกรรมที่สร้างความสูญเสียครั้งใหญ่ในจังหวัดหนองบัวลำภูมาแล้ว . ทว่า ผลกระทบจากความรุนแรงอาจไม่ได้สิ้นสุดลงพร้อมกับเหตุการณ์ และยังทิ้งบาดแผลไว้กับผู้รอดชีวิต ครอบครัวของผู้สูญเสีย ตลอดจนผู้คนและชุมชนที่ต้องใช้ชีวิตอยู่กับความทรงจำเหล่านั้นต่อไป 101 In Focus จึงอยากชวนสำรวจผลกระทบจากเหตุความรุนแรงที่หลายคนอาจมองไม่เห็น และชวนตั้งคำถามว่าหลังโศกนาฏกรรมผ่านพ้นไป ผู้คนที่อยู่เบื้องหลังความสูญเสียเหล่านี้ต้องเผชิญและใช้ชีวิตต่อไปอย่างไร . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ศุภวิชญ์ ศิริสวัสดิ์วัฒนา และ ชลธิชา ทักษิณาเวศน์ กองบรรณาธิการ The101.world . 📒 อ่านบทความเพิ่มเติม: https://www.the101.world/101-in-focus-ep-341/

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน’ The101.world